“जोपर्यंत तू ठीक होत नाहीस, तोपर्यंत मी हार मानणार नाही.”

“तू दररोज वेदनांशी लढत असल्याबद्दल मी तुझे कौतुक करतो, पण तू एकटा नाहीस - तुझ्या मदतीसाठी मीसहित लोकांची एक मोठी फौज तयार आहे.”

“मदतीने, तुझे मन तुला हे सर्व नकारात्मक, भयानक विचार सांगणे थांबवेल. जेव्हा तू बरा होशील, तेव्हा तुला हे विचार येणार नाहीत.”

“हे खूप अवघड आहे. कृपया बोलत राहा, मी ऐकत आहे.”

“मला माहीत आहे की जर आपल्या जागा बदलल्या असत्या तर तू माझ्याशी नियमित संपर्क ठेवला असतास.”

“तुला काहीही न बोलता फक्त सोबत हवी आहे का?”

“मदतीने, तुझं मन तुला या सर्व नकारात्मक आणि वाईट गोष्टी सांगणं थांबवेल. जेव्हा तू ठीक होशील, तेव्हा तुला असे विचार येणार नाहीत. धीर धर.”

“तू ओझं नाहीस, जरी तुझं नैराश्य तुला तसं सांगत असलं तरी.”

“जेव्हा तुला प्रत्यक्ष मदतीची गरज असेल किंवा कोणाशी तरी बोलायचं असेल, तेव्हा मी तुझ्यासाठी इथे आहे.”

“तू थोडा चांगला दिसत आहेस असं माझ्या लक्षात आलं. तुला खरंच बरं वाटत आहे का?”

“जर बोलणं खूप कठीण वाटत असेल तर तुला बोलायची गरज नाही, पण कृपया माझ्या एका मेसेजला तरी उत्तर दे.”

“तुझ्या नैराश्याला तुला खोटं बोलू देऊ नकोस आणि सगळं नकारात्मक आणि निराशाजनक आहे असं सांगू देऊ नकोस.”

“जेव्हा तुला कठीण वेळ येत असेल, तेव्हा कृपया मला दूर ठेवू नकोस.”

“तुम्ही जे वाचता किंवा टीव्हीवर पाहता ते तुम्हाला आठवतंय का? जर नाही, तर कदाचित तुम्हाला नैराश्य असू शकतं. BeyondBlue वरील एक चेकलिस्ट तुम्हाला मदत करू शकते.”

“तू एक चांगला माणूस आहेस आणि तुझ्यावर खूप प्रेम आहे, जरी तुझं मन चांगल्या गोष्टींकडे लक्ष देऊ शकत नसलं तरी.”

“मला मदत करायची आहे – मी तुझ्यासाठी गोष्टी कशा सोप्या करू शकेन?”

“तू जाणूनबुजून काही धोकादायक गोष्टी करत आहेस का?”

“ही तुझी चूक नाही आणि तू कमकुवत नाहीस. याबद्दल बोलल्याबद्दल तू खरंच खूप मजबूत आहेस.”

“मला माहीत आहे की, अलीकडे तुझ्या आयुष्यात खूप मोठे बदल घडत आहेत – तू या सगळ्याला कसं सामोरं जात आहेस?”

“ही असह्य वेदना थांबेल. आपण बोलूया म्हणजे आपल्याला मदत मिळेल.”

“तू ज्या परिस्थितीतून जात आहेस, ती सोपी नाही. आपण याबद्दल बोलू शकतो हे चांगलं आहे.”

“मी तुझ्यासाठी काही व्यावहारिक गोष्टी करू शकेन, जर त्याने मदत होत असेल तर?”

“तू एकटा नाहीस, जगात अजूनही प्रकाश आहे. नैराश्य तुला खोटं सांगतं.”

“हे संकट संपेपर्यंत मी तुम्हाला खरेदी किंवा स्वयंपाक करण्यात मदत करू का?”

“तुम्ही काय अनुभवत आहात हे मला माहीत असल्याचा आव मी आणू शकत नाही, पण मी तुमच्यासोबत आहे.”

“गोष्टी थोड्या सोप्या करण्यासाठी मी काय करू?”

“घाई करू नका, मी तुमच्यासोबत आहे.”

“माझ्या मुलांना तुमच्यासारखा व्यक्ती त्यांच्या आयुष्यात हवा आहे. कृपया धीर धरा.”

“मला समजते की तुम्हाला सध्या चांगले वाटत नाहीये, पण जेवण आणि चित्रपटामुळे तुम्हाला थोडे बरे वाटेल का?”

“मी तुमच्याकडे येऊन तुमच्यासाठी जेवण बनवू का?”

“तुम्हाला सोबत हवी आहे का, की तुमचे मन रमवण्यासाठी काहीतरी?”

“तुमचे आयुष्य महत्त्वाचे आहे, तुमची जागा कोणीही घेऊ शकत नाही. तुम्ही जन्माला आलात याचा मला खूप आनंद आहे.”

“तुम्हाला चांगले वाटत नसेल तर आपल्याला बोलण्याची गरज नाही, आपण फक्त एकत्र वेळ घालवू शकतो. किंवा तुम्ही फक्त इथे राहू शकता आणि तुम्हाला एक शांत, मैत्रीपूर्ण जागा मिळेल.”

“मला माहीत आहे की हे फक्त तुझ्या मनात नाहीये, हे खूप खरं आणि खूप वेदनादायक आहे. मला वाटतं तू हे खूप चांगल्या प्रकारे हाताळत आहेस.”

“असे काही छोटे क्षण येतात का, जेव्हा वेदना किंवा आत्महत्येचे विचार कमी तीव्र असतात?”

“तुझ्या आयुष्यात अजून सुंदर क्षण येणार आहेत जे जगण्याची वाट पाहत आहेत.”

“तू प्रेम करण्यासारखा/सारखी आहेस आणि तू खूप महत्त्वाचा/महत्त्वाची आहेस – जर तुझं मन तुला काही वेगळं सांगत असेल, तर ते खोटं बोलत आहे.”

“तू ज्या परिस्थितीतून जात आहेस, ती खूप थकवणारी असेल.”

“तुझे डॉक्टर तुला औषध देऊ शकतात ज्यामुळे वेदना कमी होतील आणि हे वाईट विचार थांबवण्याचा प्रयत्न करता येईल.”

“तू माझे फोन उचलत नाहीयेस. मला तुझी काळजी वाटते आहे.”

“सकाळी उठून दिवसाची सुरुवात करणे कठीण आहे – मला माहीत आहे – पण मी इथे आहे तुला ते थोडे सोपे करण्यासाठी मदत करायला.”

“कृपया माझ्याशी बोल. समस्या वाटून घेतल्याने ती अर्धी होते.”

“मी पाहिलं आहे की तुला आता बाहेर जायची इच्छा नाहीये.”

“तू खूप खास आहेस आणि तुझ्यासारखं दुसरं कोणी नाही. माझ्यासाठी तू खूप महत्त्वाचा/महत्त्वाची आहेस.”

“मला तुझी काळजी वाटते आहे - तुला बोलायला आवडेल का?”

“मदत मागणे हे ताकद आणि धैर्य दाखवते, ती कमजोरीची निशाणी नाही.”

“मला तू खूप आवडतोस/आवडतेस. तू माझा/माझी खूप चांगला/चांगली मित्र/मैत्रीण आहेस. तू माझ्यासाठी खूप महत्त्वाचा/महत्त्वाची आहेस आणि यातून बाहेर पडायला मदत करण्यासाठी मी काहीही करायला तयार आहे.”

“मी तुझे कौतुक करतो/करते या कारणांमुळे: ……….”

“तुला जसा योग्य वाटेल त्या प्रकारे मी तुला साथ देण्यासाठी इथे आहे.”

“नैराश्य किती कठीण असू शकते हे मला समजते, म्हणून कृपया हे जाणून घे की मी तुझ्यासाठी नेहमी उपलब्ध आहे.”

“जर तू माझ्याशी तुझ्या नैराश्याच्या लक्षणांबद्दल आणि नकारात्मक विचारांबद्दल बोललास/बोललीस, तर कधीकधी त्यामुळे त्यांची शक्ती कमी होऊ शकते.”

“तू या परिस्थितीतून जात आहेस याबद्दल मला खूप दुःख आहे. जोपर्यंत गरज आहे तोपर्यंत मी मदत करत राहीन किंवा बोलत राहीन.”

“मला फक्त तुला हे सांगायचे आहे की तू एकटा/एकटी नाहीस. मी तुझ्यासोबत आहे.”

“तुम्हाला इतकं भावनिक दुःख झालं हे ऐकून वाईट वाटलं. हे दुःख आणि वेदना हळूहळू कमी होईपर्यंत मी तुम्हाला साथ देईन.”

“मला पूर्णपणे समजले नसले तरी, मला तुमची किती काळजी आहे हे कृपया जाणून घ्या.”

“मी तुमच्या अनुभवाला कमी लेखण्याचा प्रयत्न करत नाहीये, पण मला अशा इतर लोकांबद्दल माहिती आहे ज्यांना तीव्र नैराश्याचा त्रास झाला होता आणि आता ते खूप चांगले आहेत - त्यांना आता विश्वास बसत नाही की तेव्हा त्यांना मरावेसे वाटले होते.”

“मदत मागणे हे सामर्थ्य आणि धैर्याचे लक्षण आहे - दुर्बळतेचे नाही.”

“कृपया मला असे काहीतरी काम सांगा ज्यामुळे तुमचे जीवन थोडे सोपे होईल.”

“या परिस्थितीत तुम्हाला मदत करू शकतील अशा अनेक सेवा/संसाधने उपलब्ध आहेत. मी तुम्हाला त्यांच्याशी जोडायला मदत करतो/करते.”

“तू आमच्या आयुष्यात असल्याबद्दल तुझे सर्व मित्र खूप आभारी आहेत, त्यामुळे आम्हाला तुझ्या नैराश्याशी लढायला खरोखरच मदत करायची आहे.”

“तू हे सर्व एकट्याने हाताळण्याचा प्रयत्न करत आहेस. मी तुझ्यासोबत आहे हे तुला माहीत आहे, पण योग्य मदत मिळाल्यास खूप मोठा फरक पडेल. कृपया मला काही संसाधनांसह मदत करू देशील का?”

“जर तुम्हाला वाटत असेल की तुम्ही नैराश्याशी झुंज देत आहात, तर तुम्हाला शांतपणे एकट्याने संघर्ष करण्याची गरज नाही. मी मदतीसाठी इथे आहे हे तुम्हाला माहीत असणे माझ्यासाठी महत्त्वाचे आहे.”

“अशी कोणतीही गोष्ट किंवा परिस्थिती आहे का, जिथे आत्महत्येचे तुमचे विचार कमी तीव्र असतात?”

“मी तुम्हाला 'लिव्हड एक्सपीरियन्स ऑस्ट्रेलिया' (Lived Experience Australia) किंवा 'रोझेस इन द ओशन' (Roses in the Ocean) यांच्याशी संपर्क साधायला मदत करू शकेन का, जेणेकरून तुम्ही सध्या ज्या परिस्थितीत आहात, त्याच परिस्थितीतून गेलेल्या लोकांशी बोलू शकाल?”

“खूप निराश असताना अनेक लोकांना नकारात्मक विचार येतात. पण ते असेच राहायला नको: योग्य मदत मिळेपर्यंत आपण बोलत राहूया.”

“मी तुम्हाला रोज एका ठराविक वेळी फोन करून तुमच्या तब्येतीची चौकशी करू इच्छितो.”

“मला समजले की तुम्हाला सध्या चांगले वाटत नाहीये, पण फिरायला जाणे, जेवण करणे किंवा चित्रपट पाहणे मदत करेल का?”

“मला माहीत आहे की हा एक लांबचा प्रवास आहे, आणि मी याच्या प्रत्येक पावलावर तुझ्यासोबत आहे.”

“तुला पुन्हा स्वतःसारखे वाटायला कितीही वेळ लागला तरी, मी कुठेही जात नाहीये.”

“मी दर [दिवसाला/तीन दिवसांनी/आठवड्याला] फक्त विचारपूस करायला तुझी चौकशी करत राहीन, जरी तुला बोलायची इच्छा नसली तरी.”

“बरे वाटण्यासाठी कोणतीही अंतिम मुदत नाही—तू बरा/बरी होईपर्यंत मी इथेच राहायला आनंदी आहे.”

“मी तुझ्यासोबत कायम आहे, चांगल्या दिवसांत आणि कठीण दिवसांतही.”

“सुधारणा एका सरळ मार्गाने होत नाही, आणि मी तुझ्यासोबत चढ-उतारातही राहायला कटिबद्ध आहे.”

“मी तुला विचारत राहीन, कारण आज तुला कसं वाटत असलं तरी तू माझ्यासाठी महत्त्वाचा/महत्त्वाची आहेस.”

“मी तुझ्या पाठीशी आहे, येणाऱ्या आठवड्यांसाठी आणि महिन्यांसाठी—तुला जेवढा वेळ लागेल तेवढा.”

“माझ्यासाठी तुला लगेच यातून बाहेर यायची गरज नाही; जोपर्यंत हे टिकेल, तोपर्यंत मी तुझ्यासोबत राहायला तयार आहे.”

“मला माहीत आहे की बरं व्हायला वेळ लागतो, आणि या काळात मी तुझा आधारस्तंभ बनून राहायला आनंदी आहे.”

“मी नियमितपणे तुझी चौकशी करत राहीन जेणेकरून तुला मी अजूनही इथे आहे की नाही याचा विचार करावा लागणार नाही.”

“तुला पुन्हा स्वतःसारखं वाटायला एक वर्ष लागलं तरी, मी अजूनही तुझ्यासोबतच असेन.”

“तुला जेवढा वेळ हवा आहे तेवढा घे—मी कुठेही जात नाहीये, आणि मी थकत नाहीये.”

“मला माहीत आहे की काही दिवस दोन पाऊले मागे गेल्यासारखे वाटतील, आणि त्या दिवसांतही मी तुझ्यासोबत असेन.”

“जोपर्यंत तुला जग पुन्हा उजळ वाटायला लागत नाही, तोपर्यंत मी तुझ्यासोबत आहे.”

“जोपर्यंत तू स्वतः तो प्रकाश बघायला तयार होत नाहीस, तोपर्यंत मी तो तुझ्यासाठी कायम ठेवीन.”

“माझ्या आधाराला कोणतीही अंतिम तारीख नाही.”

“मी धीर धरतो आहे, कारण तू वाट पाहण्यासारखा आहेस.”

“आठवडे असोत किंवा महिने, मी तुझ्यासोबतच राहीन.”

“मला झटपट उपाय नको आहे—मला तुझ्यासोबत हा मार्ग चालायचा आहे.”

“मूड कसा आहे? ऊर्जा ० ते १० च्या स्केलवर किती?”

“उत्तर देण्याची गरज नाही—फक्त तुला आठवण करून देतोय की मी तुझ्या पाठीशी आहे 💛.”

“आजची तुझी एक छोटीशी चांगली गोष्ट काय आहे? मी माझी पण सांगेन.”

“जर आज रात्री मनात खूप विचार येत असतील, तर 'सुरक्षित आणि शांत' राहण्याचा प्रयत्न कर. मी सकाळी मेसेज करेन.”

“मी तुझ्या डॉक्टरच्या भेटीनंतर मेसेज करायची आठवण ठेवली आहे—मी तुला घेऊन येऊ का?”

“उद्या हवामान चांगले आहे—जेवणानंतर १० मिनिटे चालायला जाऊया का?”

“मन अशांत आहे का? ते शांत करणारे गाणे लाव—मलाही तसेच वाटते.”

“तू प्रामाणिक राहिल्याबद्दल मला तुझा अभिमान आहे—यामुळे मला तुला अधिक चांगल्या प्रकारे मदत करता येते.”

“तुझा विचार करत आहे—नंतर बोलायला मोकळा आहे, जर तुला बोलायचे असेल तर.”

“हा प्रवास लांबचा आहे, पण तू एकटा नाहीस. एका वेळी एक तास—आपण हे करू शकतो.”

“तुम्ही यातून गेला आहात, त्यामुळे आता तुम्हाला काय मदत उपलब्ध आहे हे समजून घ्यायला मला मदत करायची आहे. तुम्हाला वाटतं त्यापेक्षा जास्त पर्याय उपलब्ध आहेत.”

“तुमच्या डॉक्टर किंवा मानसिक आरोग्य टीमसोबतची पुढची भेट लक्षात ठेवायला मी तुम्हाला मदत करू का? मी तुमच्यासोबत येईन आणि काय विचारायचं आहे हे लक्षात ठेवायला मदत करेन.”

“पुढच्या वेळी जेव्हा गोष्टी इतक्या वाईट होतील, तेव्हासाठी एक संकट योजना (crisis plan) तयार करायला मला तुम्हाला मदत करायची आहे. मला असं वाटत नाही की हे पुन्हा होईल, पण ती योजना तयार असेल तर धोका खूप कमी होतो.”

“मी पुढच्या महिन्याभरात रोज तुमच्या संपर्कात राहीन. कारण तुम्ही माझ्यासाठी महत्त्वाचे आहात आणि मला हे करायचं आहे.”

“हॉस्पिटल किंवा क्लिनिकने तुम्हाला डिस्चार्ज प्लॅन (discharge plan) दिला असेल. आपण तो एकत्र बघूया का, जेणेकरून आपल्याला दोघांनाही काय मदत उपलब्ध आहे हे समजेल?”

“तुमच्या सपोर्ट नेटवर्कमध्ये (support network) दोन-तीन लोकांना जोडायला मला मदत करायची आहे – असे लोक ज्यांना तुम्ही कशातून गेला आहात हे माहीत आहे आणि भविष्यात काही संकट आल्यास त्यांच्याशी संपर्क साधता येईल.”

“कोणत्या धोक्याच्या सूचनांकडे लक्ष द्यायचं याबद्दल आपण बोलूया का – म्हणजे, ज्या गोष्टींवरून आपल्याला कळेल की परिस्थिती पुन्हा कठीण होत आहे – जेणेकरून पुढच्या वेळी आपण लवकर उपाय करू शकू?”

“मी वाचलं आहे की तुम्ही हॉस्पिटलमधून बाहेर पडल्यानंतर २४ तासांच्या आत आपण भेटू किंवा बोलू हे खूप महत्त्वाचं आहे. हे काही दिवस रोज कसं होईल याची आपण व्यवस्था करूया.”